Zapraszamy do przyjrzenia się naszemu kolejnemu podsumowaniu, w którym zawarliśmy kluczowe zdarzenia, które w sposób bezpośredni odnosiły się do Ukrainy. Niniejsze opracowanie obejmuje wydarzenia, które miały miejsce w ciągu ostatnich siedmiu dni, od 7 do 13 lipca 2023 roku. Poprzednie podsumowania można znaleźć na naszej stronie za pośrednictwem tego hiperłącza lub zakładki „Wojna na Ukrainie” na górze strony.
PIĄTEK 07.07.
➤ Departament Obrony USA ogłosił zawartość nowego pakietu wsparcia militarnego dla Ukrainy. Najnowsze dostawy o wartości 800 milionów dolarów obejmują przede wszystkim dodatkową amunicję do systemów obrony powietrznej Patriot i HIMARS, pociski artyleryjskie kalibru 155 mm i 100 mm, pociski przeciwlotnicze AIM-7, ręczne zestawy przeciwlotnicze Stinger i pociski przeciwpancerne Javelin. Ponadto Amerykanie przekażą stronie ukraińskiej 31 haubic kalibru 155 mm, 32 bojowe wozy piechoty M2 Bradley, 32 kołowe wozy opancerzone Stryker, a także 27 pojazdów taktycznych do ewakuacji sprzętu oraz 10 pojazdów taktycznych do holowania i transportu sprzętu. Ponadto w pakiecie znajdzie się „ulepszona amunicja konwencjonalna o podwójnym zastosowaniu” (ang. Dual-purpose improved conventional munition), inaczej nazywana amunicją kasetową.
➤ W tym samym dniu kolejne kraje przedstawiły plany dostaw sprzętu do państwa ukraińskiego. Rząd niemiecki zaktualizował swoją oficjalną stronę, na której jest prezentowana lista wyposażenia, które oficjalnie zostało przekazane Ukrainie. Po uaktualnieniu danych w wykazie znalazły się: most czołgowy Biber, pojazd inżynieryjny Pionierpanzer 2 Dachs, a także trzy radiowe stacje zagłuszające, dwa systemy do zwalczania dronów oraz sześć ciągników siodłowych wraz z naczepami. Z kolei Wielka Brytania zawiadomiła o przygotowaniu do dostarczenia do Ukrainy 17 wozów strażackich i ratowniczych. Maszyny będą pochodzić z zasobów Królewskich Sił Powietrznych oraz oddziałów ratowniczych podlegających pod tamtejsze ministerstwo obrony.
➤ W czasie wizytacji prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełeńskiego w Czechach oraz Słowacji tamtejsi przywódcy zadeklarowali dalsze wsparcie dla państwa ukraińskiego. Konkretniej Premier Republiki Czeskiej Petr Fiala oświadczył, że jego kraj w najbliższych tygodniach dostarczy śmigłowce szturmowe oraz 100 tys. sztuk pocisków dużego kalibru. Ponadto premier Fiala zadeklarował, że Czesi pomogą szkolić ukraińskich pilotów oraz mechaników z obsługi myśliwców F-16, a także dostarczą symulator szkoleniowy. Z kolei w przypadku Słowacji tamtejsza prezydentka Zuzana Czaputova wskazała, że Bratysława w najbliższym czasie dostarczy do strony ukraińskiej 16 kolejnych kołowych haubicoarmat samobieżnych o nazwie Zuzana 2.
SOBOTA 08.07.
➤ W 500. dniu rosyjskiej pełnoskalowej inwazji na Ukrainę (która, przypomnijmy, miała według Kremla trwać zaledwie 3 dni) prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełeński opublikował na swoim profilu w mediach społecznościowych film, w którym dziękował mieszkańcom kraju za postawę w walce z rosyjskim agresorem. Materiał został nagrany na słynnej Wyspie Węży, gdzie prezydent złożył kwiaty pod pomnikiem, a także pozostawił „zwycięską” dedykację ze swoim autografem na pamiątkowej tabliczce. Przypomnijmy, Ukraińcy odzyskali kontrolę nad Wyspą Węży pod koniec czerwca zeszłego roku, po tym jak obszar ten opuściły rosyjskie wojska w ramach tzw. „gestu dobrej woli“ (szerzej pisaliśmy o tym na naszej stronie w pilotażowym Podsumowaniu nr I).
➤ Tego samego dnia lider Ukrainy Wołodymyr Zełeński ogłosił, iż w wyniku negocjacji prowadzonych w Ankarze z Turcją do państwa ukraińskiego powrócili dowódcy wojskowi, którzy do końca prowadzili obronę w zakładach „Azowstali”. Na pokładzie prezydenckiego samolotu do Lwowa znaleźli się: Denys Prokopenko (dowódca Pułku „Azow”), Światosław Palamar (zastępca dowódcy Pułku „Azow”), Serhij Wołynśkyj (p.o. dowódcy 36. Samodzielnej Brygady Piechoty Morskiej), Oleg Chomenko (starszy oficer Pułku „Azow”) oraz Denys Szleha (dowódca 12. Brygady Gwardii Narodowej). Po powrocie do kraju wyżej wymienieni dowódcy w rozmowie z dziennikarzami zapowiedzieli swoje ponowne pojawienie się na polu walki. Na powyższe wydarzenia z niezadowoleniem zareagowano na Kremlu, argumentując, że zgodnie z pierwotnymi ustaleniami dowódcy z „Azowstali” mieli być internowani w Turcji do końca wojny. Od siebie tylko dodam, iż Ukraińcy powinni odpowiedzieć stronie rosyjskiej, że umowa nie została naruszona, ponieważ wojna „zaraz” się skończy – ukraińskim zwycięstwem.
➤ Po 500. dniach rosyjskiej agresji wybrane ukraińskie instytucje opublikowały statystyki dotyczące wcześniej wskazanego okresu. Prokuratura Generalna poinformowała, że od 24 lutego 2022 roku do 8 lipca br. 1545 dzieci zostało dotkniętych działaniami rosyjskiego agresora. W szczególności wskazano, że śmierć poniosło 494 małoletnich, a 1050 podopiecznych odniosło obrażenia o różnym stopniu ciężkości. Jednocześnie ukraiński organ ścigania zaznaczył, że nie są to dane ostateczne – ich pozyskiwanie jest znacznie utrudnione na obszarach czasowo okupowanych lub niedawno wyzwolonych. Z kolei ukraińskie Ministerstwo Energetyki wskazało, że w ciągu 500 dni wojny Rosjanie 271 razy trafili w obiekty infrastruktury krytycznej. W wyniku ostrzałów część obiektów zostało doszczętnie zniszczonych lub na tyle poważnie uszkodzonych, że ich naprawa nie jest możliwa.
NIEDZIELA 09.07.
➤ Amerykańskie media poinformowały, że w ostatnim czasie Polska nieoficjalnie przekazała stronie ukraińskiej kilkanaście śmigłowców bojowych Mi-24. Jednakże z powodu tajności dostaw, nie ma możliwości ustalenia kiedy dokładnie oraz w jakiej ilości konkretnie wspomniane polskie maszyny zostały dostarczone do Ukrainy. Wcześniej dostawy śmigłowców bojowych miały miejsce w maju 2022 roku – wówczas Ukraina otrzymała pojazdy latające z Czech.
➤ W ukraińskiej miejscowości Łuck na obchodach upamiętniających ofiary II wojny światowej oraz 80. rocznicę rzezi wołyńskiej bez wcześniej zapowiedzi pojawili się prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełeński oraz prezydent Rzeczpospolitej Andrzej Duda. Obaj przywódcy uczestniczyli w nabożeństwie w tamtejszej cerkwi katedralnej św. Piotra i Pawła. Ponadto w uroczystościach wzięli udział metropolita Epifaniusz z Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego, metropolita Mychajło z Łucka i Wołynia oraz Jego Świątobliwość Swiatosław, zwierzchnik Ukraińskiego Kościoła Greckokatolickiego.
➤ Centrum Badania Opinii Publicznej (CBOS) przeprowadziło ankietę wśród obywateli Polski, pytając ich o relacje ze stroną ukraińską. Ponad połowa odpytywanych – 64% pozytywnie określiło relacje z Ukrainą. Warto odnotować, że jest to znaczący wzrost w porównaniu do wyników badań przeprowadzonych w 2018 roku. Wówczas pozytywnie o Ukrainie wypowiadało 29%. W najnowszych badaniach zaledwie 4% negatywnie ocenia swój stosunek do Ukraińców. Z kolei 27% określiło swój stosunek jako neutralny, a 4% zaznaczyło opcję „trudno powiedzieć”. Z pełnym raportem (oraz porównaniem do wyników z poprzednich lat) można zapoznać się w tym miejscu.
PONIEDZIAŁEK 10.07.
➤ Anthony Albanese, premier Australii w czasie konferencji w Berlinie zapowiedział, że jego kraj wyśle do Niemiec samolot wczesnego ostrzegania i dozoru powietrznego E-7A Wedgetail, należący do Królewskich Australijskich Sił Powietrznych (ang. Royal Australian Air Force – RAAF). Maszynę będzie operować w Europie od października 2023 przez następne pół roku. Zadaniem E-7A Wedgetail będzie prowadzenie patroli w rejonie tras przewozu pomocy humanitarnej i wojskowej dla Ukrainy, uprzednio ostrzegając o potencjalnych zagrożeniach zewnętrznych na drodze. Jednocześnie premier Australii stanowczo podkreślił, że w ramach prowadzonej operacji żaden samolot RAAF nie wejdzie w przestrzeń powietrzną Ukrainy, Białorusi lub Federacji Rosyjskiej.
➤ Wiceministerka obrony Ukrainy Hanna Malar poinformowała o progresie w odzyskanych terytoriach w ramach prowadzonej kontrofensywy. Od 3 do 9 lipca Siły Zbrojne Ukrainy oswobodziły ponad 14 km kwadratowych państwa ukraińskiego. W szczególności Malar wskazała, że na południu odzyskano kontrolę nad 10,2 km2, a na wschodzie nad 4 km2. Łącznie do tej pory wojska ukraińskie oczyściły 24 km2 na kierunku wschodnim oraz 168,6 km2 na południu.
Słowem dodatkowego krótkiego komentarza – tak niski progres nie powinien nas dziwić, w szczególności na kierunku wschodnim. Rosyjskie pozycje obronne niestety są bardzo mocno ufortyfikowane i dobrze przygotowane. Do ich przełamania jest potrzebne dużo czasu oraz odpowiedniego sprzętu. Ukraińska kontrofensywa nie będzie więc ani niemieckim Blitzkriegem, ani operacją „Pustynna Burza 2.0”. Będzie to stopniowe i systematyczne uwalnianie kolejnych terytoriów, więc my jako świadkowe tego historycznego konfliktu musimy uzbroić się w cierpliwość, a ukraińskie wojsko uzbroić w odpowiedni sprzęt.
➤ Na przełomie maja i czerwca Kijowski Międzynarodowy Instytut Socjologii (KMIS) zapytał mieszkańców Ukrainy o ich stosunek wobec dołączenia do struktur Sojuszu Północnoatlantyckiego. Za dołączeniem do NATO opowiada się zdecydowana większość – 89% odpytywanych. Przeciwnego zdania jest 8%, natomiast 3% nie zajęło żadnego stanowiska. Warto przypomnieć, że w poprzednich badaniach, przeprowadzonych w maju 2022 roku za dołączeniem do Sojuszu powiadało się wówczas 39% ankietowanych. Z pełnym raportem z ostatniego badania można zapoznać się na oficjalnej stronie KMIS w tym miejscu (tekst w j. angielskim).
WTOREK 11.07.
➤ We wtorek w Wilnie rozpoczął się szczyt Sojuszu Północnoatlantyckiego. Podczas jego trwania padło wiele zapewnień i deklaracji dotyczących wsparcia oraz przyszłości państwa ukraińskiego. Prezydent Fracji Emmanuel Macron oświadczył, że rząd w Paryżu podjął decyzję o dostarczeniu Ukrainie rakiet powietrze-ziemia o nazwie SCALP, będących francuską wersją pocisków Storm Shadow.
➤ Na szczyt NATO w Wilnie przybył prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełeński. Ukraiński przywódca udał się do litewskiej stolicy korzystając z polskiego rządowego samolotu. W czasie trwającego zjazdu Sojusz przyjął trzyczęściowy pakiet, który ma przybliżyć Ukrainę do NATO. Szczegóły przedstawił sekretarz generalny Sojuszu Jens Stoltenberg. W pierwsza część pakietu obejmuje (cyt.) „nowy wieloletni program wsparcia dla Ukrainy, który umożliwi przejście od radzieckich do natowskich standardów szkolenia i doktryny”. Drugi element to powołanie nowej Rady NATO-Ukraina, która w założeniach ma być „forum konsultacji i podejmowania decyzji, gdzie «będziemy spotykać się jak równy z równym»”. Trzeci element to zmiana (skrócenie) procesu dołączenia Ukrainy do Sojuszu – usunięto wymóg Planu Działań na rzecz Członkostwa. Jens Stoltenberg dodał, że zaproszenie do NATO dla Ukrainy oficjalnie zostanie ogłoszone, gdy wszyscy członkowie wyrażą na to zgodę, a wyżej w wymienione warunki zostaną spełnione przez stronę ukraińską.
➤ Ukraińskie Ministerstwo Rozwoju Społeczności, Terytoriów i Infrastruktury przekazało, że strona rosyjska znacząco utrudnia realizację tzw. „inicjatywy zbożowej” na Morzu Czarnym. Od początku lipca ukraińskie porty opuściło tylko sześć statków, które zabrały na pokład 215 tys. ton produktów rolnych. W porcie w Odessie znajduje się jeden masowiec, który kończy załadunek 85 tys. ton zboża dla Egiptu. Tak niewielka ilość statków zawijających po płody rolne do ukraińskich portów jest spowodowana tym, że rosyjscy inspektorzy w Turcji od końca czerwca odmawiają wykonania kontroli na masowcach, kierujących się do oraz ze wspomnianych ukraińskich marin. Obecnie na wodach terytorialnych Turcji znajduje się 29 statków, które miały dostarczyć ponad 1,4 mln ton ukraińskich produktów rolnych do krajów Azji i Afryki.
ŚRODA 12.07.
➤ Rząd Wielkiej Brytanii zapowiedział zorganizowanie kolejnego pakietu wsparcia militarnego i humanitarnego dla Ukrainy o łącznej wartości 50 mln funtów. Wspomniany pakiet ma objąć środki na remont pojazdów uszkodzonych w trakcie walk, a także stworzenie wojskowego centrum rehabilitacji w państwie ukraińskim. Ponadto w pakiecie mają znaleźć się dostawy tysiąca sztuk pocisków do czołgów Challenger 2 oraz ponad 70 sztuk pojazdów techniki bojowej i logistycznej. Ostatecznie oficjalną formę oraz rozmiar dostaw Londyn zamierza uzgodnić z pozostałymi krajami G7 w najbliższym czasie.
➤ W środę także inne kraje ogłosiły kontynuację wsparcia wojskowego wobec państwa ukraińskiego. Premier Australii Anthony Albanese poinformował, że jego kraj dostarczy Ukrainie kolejną partię 30 pojazdów Bushmaster Protected Mobility Vehicles. Łącznie (wraz z zapowiedzianą dostawą) Canberra przekazała do Ukrainy 120 Bushmaster’ów. Z kolei Norwegia podjęła decyzję o przekazaniu do państwa ukraińskiego modułów systemu obrony przeciwlotniczej NASAMS, który będzie obejmował „dwa dodatkowe centra kierowania ogniem, dwie wyrzutnie i części zamienne”. Co więcej rząd w Oslo, przychylając się do prośby kijowskich partnerów, dostarczy również 1000 miniaturowych dronów rozpoznawczych Black Hornet. O wyżej wymienionych, planowanych dostawach z Norwegii poinformował tamtejszy minister obrony Bjørn Arild Gram.
➤ Ukraiński komisarz ds. osób zaginionych w szczególnych okolicznościach Oleg Kotenko przekazał informację, że udało się sprowadzić do Ukrainy ciała 19 osób, które wcześniej zmarły w rosyjskiej niewoli. Kolejne cztery ciała mają zostać zwrócone przez stronę rosyjską w ciągu kilku najbliższych dni. Kotenko nie podał jednak żadnych szczegółów, np. dotyczących okoliczności śmierci w rosyjskiej niewoli.
CZWARTEK 13.07.
➤ Ministerstwo Ochrony Środowiska i Zasobów Naturalnych Ukrainy poinformowało, że w czasie spotkania Zgromadzenia Deponentów Rachunku Współpracy Międzynarodowej dla Czarnobyla Norwegia i Wielka Brytania ogłosiły przeznaczenie 5 mln euro na pomoc dotyczącą m.in. czarnobylskiej zony. W detalach wskazano, iż pozyskane środki zostaną skierowane na przywrócenie warunków bezpieczeństwa w Czarnobylskiej Strefie Wykluczenia oraz w obiektach gospodarki odpadami radioaktywnymi w Ukrainie. Ponadto uzgodnione fundusze pozwolą na wsparcie długoterminowej oraz bezpiecznej eksploatacji wyżej wymienionych obiektów.
➤ Po raz kolejny rząd w Berlinie zaktualizował swoją stronę internetową, na której umieszcza listę sprzętu oficjalnie dostarczonego do państwa ukraińskiego. Tym razem w zestawieniu ujęto sześć samobieżnych dział przeciwlotniczych Gepard, 3230 pocisków kalibru 155 mm, 1184 sztuki amunicji dymnej kalibru 155 mm, most czołgowy Biber, pięć pojazdów opancerzonych do ochrony granic, dziesięć wskaźników laserowych naprowadzających dla IRIS-T SLM, ciągnik siodłowy HX81 o napędzie 8×8, cztery naczepy, 24 192 szt. amunicji kalibru 40 mm, dwa komplety części zamiennych do dronów Vector oraz 10 stanowisk kierowania ogniem dla systemu przeciwlotniczego IRIS-T SLM.
➤ Oleg Sinegubow, szef Charkowskiej Obwodowej Administracji Państwowej podzielił się danymi dotyczącymi ofiar wśród ludności cywilnej poniesionych od początku rosyjskiej inwazji na Ukrainę. Ustalono, że do początku lipca 2023 roku w obwodzie charkowskim śmierć poniosło 2038 cywilów, w tym 77 dzieci. Ponadto prawie 3000 zostało rannych, w tym 240 małoletnich. Jednocześnie Sinegubow zaznaczył, że podane statystyki nie są ostatecznymi, ponieważ strona ukraińska nie ma dostępu do okupowanych obszarów w północnych krańcach regionu.
